“Ο Χριστός μπορεί και να μην πέθανε πάνω στο σταυρό!”

“Ο Χριστός μπορεί και να μην πέθανε πάνω στο σταυρό, γιατί δεν υπήρχε η θανατική ποινή της σταύρωσης πριν από δύο χιλιάδες χρόνια” υποστηρίζει ο λόγιος και Θεολόγος Γκουνάρ Σάμιουελσον.

Σύμφωνα με όσα υποστηρίζει ο θεολόγος, το γεγονός της σταύρωσης του Ιησού βασίζεται σε Χριστιανικές παραδόσεις και καλλιτεχνικές δημιουργίες, και όχι σε αρχαία κείμενα.

H Ελληνική Κοινότητα του Μεταφυσικού φιλοξένησε στο metafysiko.gr, μία συνέντευξη του Σουηδού ακαδημαϊκού στην οποία ο ίδιος έδωσε διευκρινήσεις για τη θεωρία του.Η συνέντευξη του καθηγητή Θεολογίας , παραχωρήθηκε στο μέλος της ομάδας Gateway, Μηνά Παπαγεωργίου.

“Τι σημαίνει σταύρωση!”

Ερώτηση: Θα μπορούσατε να μας πείτε λίγα λόγια για τα κυριότερα συμπεράσματα της διδακτορικής σας διατριβής με τίτλο “Crucifixion in Antiquity”, σχετικά με τη σταύρωση του Ιησού στην Καινή Διαθήκη;

Gunnar Samuelsson: “Θα απαντήσω στην ερώτησή σας κάνοντας αρχικά μια άλλη ερώτηση: Τι ακριβώς σημαίνει ο όρος σταύρωση και από πού προήλθε; Για να προσεγγίσουμε μια ερώτηση πρέπει να εισέλθουμε στον τομέα με τον οποίον αυτή σχετίζεται.

Αν με τον όρο σταύρωση εννοείτε αυτό που η πλειοψηφία του κόσμου εννοεί, δηλαδή (1) την εκτέλεση ενός ανθρώπου (2) μέσω του καρφώματός του (3) σε μια συσκευή σχήματος σταυρού (4) που προξενεί στο θύμα φριχτά βάσανα (Encyclopædia Britannica, Oxford English Dictionary, MacMillan English Dictionary, and Webster’s Third New International Dictionary), τότε οι ρίζες του όρου αυτού προέρχονται από την παράδοση της εκκλησίας. Ας εξηγήσω τι ακριβώς εννοώ.

Μια συνηθισμένη άποψη θέλει τις ρίζες της σταύρωσης να εντοπίζονται στην Περσία ή τουλάχιστον στο ανατολικό κομμάτι του αρχαίου κόσμου. Η σύνδεση με την Περσία σχετίζεται με ορισμένα εδάφια από τον Ηρόδοτο (1.128.2; 3.132.2, 159.1; 4.43.2, 7), τον Θουκυδίδη (1.110.3) και την Παλαιά Διαθήκη (Έσδρας 6.11 και στο βιβλίο της Εσθήρ). Παρ’ όλα αυτά το πρόβλημα είναι ότι δεν είναι δυνατόν να συνδέσουμε άμεσα τις περιγραφές των παραπάνω κειμένων με τον ορισμό της τιμωρίας που δώσαμε προηγουμένως. Οι περιγραφές αυτές φαντάζουν αρκετά αόριστες.”

“Ίσως ερμηνεύουμε λάθος τους όρους σταυρός και σταύρωση”

Gunnar Samuelsson: “Το στοιχείο που κυρίως τις συνδέει έχει να κάνει με τη χρησιμοποίηση ενός κοινού ρήματος ή ουσιαστικού, των όρων «ἀνασταυροῦν» και «σταυρός». Εδώ εντοπίζεται η καρδιά του προβλήματος, του ζητήματος που με απασχόλησε στη διδακτορική μου διατριβή: Ότι δηλαδή αυτές οι λέξεις από μόνες τους δεν μπορούν να αποτελούν «αξιόλογους μάρτυρες» για την ταυτοποίηση μιας σταύρωσης μέσα σε ένα κείμενο. Αυτό συμβαίνει διότι δεν σήμαιναν (σ.σ οι δύο αυτές λέξεις) μόνο «σταύρωση» και «σταυρός» στην προχριστιανική λογοτεχνία, αλλά εμπεριείχαν μια πιο γενική και ευρύτερη έννοια.

Τα ρήματα αναφέρονται σε ποικίλους τρόπους ποινών. Όταν το αντικείμενο είναι ανθρώπινο, θα μπορούσε να είναι ζωντανό ή νεκρό, ολόκληρο ή σε τμήματα, όντας καρφωμένο ή προσκολλημένο με κάποιον άλλον τρόπο σε κάποιον μηχανισμό εκτέλεσης. Το ουσιαστικό αναφέρεται σε αυτόν τον «μηχανισμό εκτέλεσης».

Οπότε εάν ψάχνετε για την τιμωρία του Ιησού που υπέφερε στον Γολγοθά δεν μπορείτε απλά να αναζητάτε κείμενα που εμπεριέχουν μια από αυτές τις λέξεις. Το θέμα είναι πως οι περισσότεροι μελετητές κάνουν ακριβώς αυτό. Ως εκ τούτου, έχουν «τσεκάρει» ως περιγραφές της σταύρωσης, κείμενα των οποίων πολύ απλά δεν είμαστε σε θέση να γνωρίζουμε το νόημά τους.”

” Χρειαζόμαστε συγκεκριμένες μαρτυρίες για χρήση καρφιών”

Gunnar Samuelsson: “Για να εντοπίσετε μια συγκεκριμένη τιμωρία που να αντιστοιχεί με όλα τα τέσσερα στοιχεία που αναφέρθηκαν παραπάνω, χρειάζεστε ένα βασισμένο στα συμφραζόμενα χαρακτηριστικό γνώρισμα που μαρτυρά τη χρήση καρφιών ή σχοινιών, ή αναφέρει το σχήμα του μηχανισμού εκτέλεσης ή απεικονίζει το θύμα να βασανίζεται ενώ είναι ζωντανό. Το πρόβλημα έγκειται στο ότι με αυτήν την μέθοδο καταλήγετε σε πολύ λίγα κείμενα και ακόμα και αυτά δεν είναι ιδιαίτερα κατατοπιστικά.

Πρέπει να αναφέρουμε ότι ούτε καν τα κείμενα της Καινής Διαθήκης δεν παρουσιάζουν όσες λεπτομέρειες θα έπρεπε σχετικά με τον τρόπο της εκτέλεσης του Ιησού. Χρησιμοποιούν την ίδια ασαφή ορολογία με αυτή που παρατηρείται και σε άλλα αρχαία κείμενα.

Φαίνεται λοιπόν πως δεν υπήρχε καμία τιμωρία στον αρχαίο κόσμο που να καθοριζόταν συγκεκριμένα ως σταύρωση – μάλιστα ίσως αυτός είναι ο λόγος πίσω από το γεγονός ότι δεν είχαν καμία συγκεκριμένη ονομασία για αυτή. Η εικόνα που έχουμε για μια σταύρωση σχετίζεται με τον θάνατο του Ιησού – με την παραδοσιακή σημασία αυτού που έχουμε για τον Γολγοθά. Αλλά οι παραδοσιακές απεικονίσεις του θανάτου του Ιησού είναι περισσότερο λεπτομερείς από τα πραγματικά κείμενα που περιγράφουν το γεγονός, δηλαδή τα ευαγγέλια. Κατά συνέπεια, η προέλευση της σταύρωσης – ή για να είμαι λιγότερο «προκλητικός», η προέλευση της κοινά αποδεκτής οπτικής της σταύρωσης- βρίσκεται στην εκκλησία.”

Τι συνέβει με τις περιγραφές για τη Στάυρωση;

Ερώτηση: Πότε και για ποιους λόγους θεωρείτε ότι επινοήθηκαν οι περιγραφές για τη σταύρωση του Ιησού; Πιστεύετε ότι ορισμένες φρασεολογικές λεπτομέρειες εξυπηρέτησαν συγκεκριμένους σκοπούς;

Gunnar Samuelsson: “Δεν επινοήθηκαν, απλά επαναδιατυπώθηκαν. Οι μάρτυρες του όλου γεγονότος επαναδιατύπωσαν το πώς τελέστηκε η ποινή. Κατά συνέπεια, οι παραδόσεις των πρώτων εκκλησιών μετέφεραν την γνώση για την εκτέλεση του Ιησού.

Το περίεργο έχει να κάνει με το γιατί αυτές οι παραδόσεις δεν μεταφέρθηκαν στα βιβλικά κείμενα όταν στη συνέχεια όλα αυτά καταγράφηκαν. Κατά συνέπεια το συμπέρασμά μου δεν είναι ότι οι γνώσεις μας για την εκτέλεση του Ιησού είναι λανθασμένες. Αλλά το γεγονός ότι αυτή ακριβώς η γνώση δεν είναι δυνατό να βρεθεί μέσα στα βιβλικά κείμενα.”

Επιπτώσεις από τη θεωρία περί “μη σταύρωσης”

Ερώτηση: Τι επιπτώσεις πιστεύετε ότι θα έχει στη συνείδηση του μέσου χριστιανού η απόδειξη ενός μη εσταυρωμένου Ιησού; Ποιο μήνυμα επιθυμείτε να μεταφέρετε μέσα από την εργασία σας;

Gunnar Samuelsson: “Δεν απέδειξα ότι ο Ιησούς δεν πέθανε πάνω σε έναν σταυρό, οπότε οι πιστοί δεν έχουν να φοβηθούν κάτι από την έρευνά μου. Το μήνυμά μου είναι ότι ως χριστιανοί (σ.σ τοποθετεί και τον ίδιο ανάμεσα στους πιστούς) πρέπει να αφήνουμε το ίδιο το κείμενο της Καινής Διαθήκης να μας μιλά, να το διαβάζουμε όπως ακριβώς είναι γραμμένο – και όχι όπως νομίζουμε πως είναι γραμμένο.

Πρέπει να διαβάζουμε τις γραμμές και όχι ανάμεσα στις γραμμές. Aν τώρα όντως ο Ιησούς δεν πέθανε πάνω σε έναν κανονικό σταυρό (†), αυτό δεν αλλάζει κάτι από τα μηνύματα των ευαγγελίων. Έτσι κι αλλιώς πέθανε για τις αμαρτίες μας.”

Ολόκληρη τη συνέντευξη μπορείτε να τη διαβάσετε στο metafysiko.gr

ΠΗΓΗ:pyles.tv